Φάρος

 

Nέα προσπάθεια,

Η 2η στη σειρά σε αυτόν τον -αέναο θέλω να ελπίζω- κύκλο που άνοιξα. Σ' έναν κύκλο που με θέλει να προσπαθώ να νιώσω και να αποδώσω ζωγραφικά, μια άλλη διάσταση ενός θέματος που έχω μπροστά μου. Μια διάσταση που να καταλήγει να δείχνει ή να θυμίζει κι όχι απαραίτητα ν' απεικονίζει. Σχεδόν ποτέ άλλωστε δεν είναι η απεικόνιση ο στόχος στη ζωγραφική, η απεικόνιση ταξιδεύει περισσότερο στα μονοπάτια της πιο σύγχρονης τέχνης, της τέχνης της φωτογραφίας.

Η δικιά μου διάσταση θα έχει νόημα μόνο αν καταφέρνει να δημιουργεί νέες εικόνες στο μυαλό, νέες προσεγγίσεις, νέα συναισθήματα. Το αποτέλεσμα ωστόσο χρειάζεται να εξακολουθεί να συνδέεται ξεκάθαρα με το κυρίως θέμα ως αφετηρία κάθε νέας οπτικής του.

Το κυρίως θέμα λοιπόν ξεκάθαρο... ένας φάρος. Δε γνωρίζω ποιος φάρος και πού βρισκόταν, δεν συνοδευόταν από τέτοια πληροφόρηση η ασπρόμαυρη εικόνα που είχα στα χέρια μου ως πρότυπο. Το σίγουρο όμως είναι πως ήταν από φωτογραφία πραγματικού τοπίου που απλά είχε αποδοθεί φωτογραφικά με καλλιτεχνικά ρετουσαρίσματα.

Η επιλογή του θέματος έγινε και πάλι κυρίως με τη συμμετοχή και τον διάλογο των ανθρώπων του εργαστηρίου, ανθρώπων που μας βοήθαγαν στα βήματά μας. Και αυτή τη φορά με βρήκε σύμφωνο ως επιλογή, και αυτή τη φορά κατάλαβα εκ του αποτελέσματος πως ήταν και πετυχημένη επιλογή.

Σα θέμα θεωρώ ότι μπορεί να χαρακτηριστεί απλό στο να ζωγραφιστεί. Πολύ μεγάλο μέρος της εικόνας είν' ένας άδειος, σκοτεινός ουρανός. Αρκετά μεγάλο μέρος από την υπόλοιπη εικόνα, είν' ένα σκούρο τοπίο με ελάχιστες διακριτές λεπτομέρειες. Το μόνο που κυριεύει το θέμα είναι το κτίριο του φάρου! Στην άκρη της εικόνας, να ξεκινά απ' τον βράχο και ν' ανεβαίνει ψηλό κι επιβλητικό, με τη δέσμη από το φως του να σκίζει το σκοτάδι εστιασμένα προς μια κατεύθυνση, ένα φως που -κατά μία έννοια- συνδέεται με τη ζωή και την ελπίδα.

Ωστόσο... το πρόβλημα στα ασπρόμαυρα πρότυπα ζωγραφικής... είναι αυτός ακριβώς ο περιορισμός... τα πάντα μαύρο και άσπρο, φως και σκοτάδι, σκιές κι αντανακλάσεις... όλα τους θα πρέπει να ζουν μαζί τόσο αρμονικά που, ενώ θα ακυρώνουν την ανάγκη για χρώμα, να καταφέρνουν να μιλάνε ξεκάθαρα για αυτό που είναι και που κάνουν.

Αρχίζω με αυτά που χρειάζονται περισσότερο για αρχή... με την μέτρηση των θέσεων των επιμέρους σημείων του προτύπου και την κατ΄ αναλογία απόδοσή τους πάνω στο δικό μου χαρτί ώστε να μπορεί να προκύψει μετά κάτι ομαλό και αληθινό πάνω του.

Αυτή η διαδικασία είναι αρκετά απαιτητική σε χρόνους και κρίνεται από πολλούς και κάπως υπερβολική. Προσωπικά ωστόσο έχω μάθει να υπολογίζω πολύ στο αποτέλεσμα μιας σωστής  αρχικής τοποθέτησης, πράμα που με οδηγεί στη βάσανο μιας κάπως κουραστικής αρχής σε κάθε νέο έργο μου.

Ήρθε όμως η στιγμή που έχει εμφανιστεί στο χαρτί μου -σα "σκίτσο"- ένα πρώτο και αρκετά σωστό  (σωστό απλώς για αρχή) αποτέλεσμα. Λατρεμένη στιγμή αυτή πάντα καθώς με κάνει να νιώθω αισιόδοξα για τη συνέχεια!

Το επόμενο στάδιο είναι να καταφέρω να επιβάλω τα σκοτεινά και τα φωτεινά σημεία. Σε αυτό το στάδιο ομολογώ πως είμαι φίλος στην προσέγγιση του να εξαλείφονται εντέλει οι γραμμές του σκίτσου. Να μη θυμίζει καν στο τέλος το πέρασμα της προσπάθειάς μου από αυτό το στάδιο. Να μένουν δηλαδή διαχωρισμένες οι επιφάνειες και οι χώροι όπως και στην πραγματικότητα από νοητές ευθείες που θα προκύπτουν απλά από τα όρια της συνύπαρξης του σκοτεινού με το φωτεινό. Κι εκεί είναι που αρχίζουν τα δύσκολα γιατί, οι τονικότητες, είναι ένα θέμα που μπορεί να δείχνει τοπικό (σε συγκεκριμένες περιοχές μόνο) αλλά ουσιαστικά αφορά συνολικά την απόδοσή τους σε όλο το έργο καθώς δε γίνεται να αποσπαστεί σε μεμονωμένα σημεία μια τέτοια προσπάθεια και δεν γίνεται γιατί, πολύ απλά, θα αφήσει μετά τα σημεία χωρισμένα από τον υπόλοιπο χώρο πράμα που δεν ισχύει κανονικά και σίγουρα πάντως δε το χρειάζομαι να πάει έτσι.

Αυτό το στάδιο είναι και το μεγαλύτερο -για εμένα αν μη τι άλλο- καθώς απαιτεί επαναπροσεγγίσεις ξανά και ξανά, με επιμονή και υπομονή, με πολλές μολυβιές και πολλά σβησίματα, μέχρι να δω δηλαδή ένα αποτέλεσμα που να μπορώ να ζήσω ευχάριστα με αυτό.

Κι ευτυχώς, αυτή η στιγμή έφτασε, σε επόμενη επίσκεψή μου στον χώρο μεν αλλά έφτασε... και νιώθω να με δικαιώνει ακόμα και τώρα όταν κοιτώ το αποτέλεσμα.

Τεχνικά στοιχεία...

• Πρότυπο: Από χαρτί με εικόνα διαστάσεων σχεδόν A4.
• Αποτέλεσμα: Με μολύβια και σε πλήρη κάλυψη λευκού χαρτιού ακουαρέλας βάρους 240gsm & διαστάσεων 30cm x 40cm. Ολοκληρώθηκε Σάββατο 2/10/2021.

Εικόνα προτύπου...